Kerk in Zoetermeer

EENHEID IN VERSCHEIDENHEID

Pinksteren spreekt de taal van liefde

Je stapt in de trein en groet je medereizigers … Helaas, geen reactie. Iedereen zit in zijn en haar eigen bubbel, te kijken op een mobieltje of muziek te luisteren met een grote koptelefoon op het hoofd. In een tijd waarin iedereen behoefte heeft aan écht contact blijft het vaak stil.
Je bent op een feestje en deelt je zorg over je zieke buurman, die net slecht nieuws heeft ontvangen. Binnen de kortste keren heeft iedereen wel een vergelijkbaar verhaal. Daardoor is er voor jouw emoties geen plek meer.

In deze editie van Kerk in Zoetermeer gaat het over ‘Elkaar verstaan’. Dit thema is ook gekozen voor de bijzondere ontmoeting van kerk, kunst en publiek rondom Hemelvaartsdag en Pinksteren: het Feest van de Geest. In Zoetermeer zetten tien kerken zes middagen lang de deuren open en tonen twintig beeldend kunstenaars foto’s, schilderijen, keramiek en textiel werk dat ‘elkaar verstaan’ in beeldtaal wil uitdrukken.

Waarom juist met Pinksteren? Wat is de betekenis van het Pinksterfeest en wat heeft dat te maken met ‘elkaar verstaan en begrijpen’, met luisteren en taalverschillen? In het bijbelboek Handelingen staat er dit over, in hoofdstuk 2:6:

‘Toen het geluid weerklonk, dromden ze samen en ze raakten geheel in verwarring doordat iedereen hen (de leerlingen van Jezus) in zijn eigen taal hoorde spreken.’ (Nieuwe BijbelVertaling)

Verwarring
Denk eens terug aan de Babylonische spraakverwarring die door God werd veroorzaakt. De mensen besloten de toren van Babel te bouwen en zo naam te maken. Dat lees je in Genesis 11:4. Eén taal maakte hen machtig en die macht steeg hen naar het hoofd.
De verschillende talen die toen ontstonden zorgden voor scheiding en de mensen werden verspreid over de aarde. Dat was destijds al de opdracht aan Noach. In Genesis 9:1 staat:

‘Toen zegende God Noach en zijn zonen en Hij zei tegen hen, wees vruchtbaar, word talrijk en vervul de aarde!’

Dus niet: blijf allemaal op je eigen veilige plek zitten ...

Geen vertaal-app
Eeuwen later, toen Jezus naar de hemel was gegaan, stortte God Zijn Geest uit over Zijn volgelingen – op het Pinksterfeest. Bijzonder was dat. Ondanks de verschillen in taal van de mensen die daar aanwezig waren, konden zij ieder de boodschap horen in hun eigen taal. Geen vertaal-app, maar een bovennatuurlijke aanraking, op dat moment door God gegeven. Zodat gelovigen de inspiratie kregen om Jezus’ boodschap van redding te verspreiden. Dus de verschillende talen bleven, maar het Evangelie bracht eenheid. Die boodschap werd door iedereen verstaan. De uitstorting van Gods Geest maakte dat mogelijk. De Heer gaf hen toen en ons nu een opdracht mee:

‘Wanneer de Heilige Geest over jullie komt, zullen jullie kracht ontvangen om Mijn getuigen te zijn in Jeruzalem, in heel Judea en Samaria, tot aan de uiteinden van de aarde.’ (Handelingen 1:8)

Geschenk
De uitstorting van de Geest gebeurde op het Joodse feest Shavoeot, ook wel het Wekenfeest genoemd, precies zeven weken na Pesach. Met Shavoeot wordt herdacht dat Mozes de wet kreeg. Door het offer van Jezus aan het kruis hoeven wij niet langer onder de wet en het oordeel te leven, maar is God genadig en ziet Hij ons hoe Hij ons heeft bedoeld. Hij maakt ons één door het werk van Zijn Heilige Geest in ons. Het verschil in talen valt weg, wanneer we Zijn taal van Liefde spreken.

Misverstaan
Getrouwd met iemand uit een ander land, die opgegroeid is met andere talen, weet ik uit eigen ervaring hoe verwarrend taal kan zijn. Woorden zijn vaak niet een-op-een te vertalen, want de essentie en het gevoel kunnen totaal anders zijn. Ook gebaren zijn in elke cultuur anders, waardoor iemand de ander onbedoeld kan beledigen. Dan is er ook de gebarentaal voor mensen die doof zijn. Zij begrijpen elkaar intercultureel vaak beter dan horenden, omdat gebarentaal en lichaamstaal veel universeler zijn.

Een voorbeeld van wat ik zelf in het begin van ons huwelijk meemaakte. Mijn man en ik hadden een meningsverschil en probeerden ieder ons gelijk te beargumenteren. De gemoederen liepen hoog op. Doordat Nederlands mijn eerste taal is en Engels mijn tweede, stond ik sowieso op gebied van taal voor. Bij hem is Nederlands zijn vierde taal. Dat maakte ‘elkaar kunnen en willen begrijpen’ ingewikkeld. Na een time-out kwam hij de kamer binnen met een bak water en een handdoek. Hij vroeg of hij mijn voeten mocht wassen. Toen brak ik en hebben we samen gehuild en de Heer gezocht om er samen weer uit te komen.

Woorden kunnen maken of breken. Uiteindelijk is de taal van liefde het belangrijkst, zoals in 1 Korintiërs 13:1 zo mooi beschreven staat:

‘Al zou ik de talen van de mensen en van de engelen spreken, maar ik had de liefde niet, dan zou ik klinkend koper of een schallende cimbaal zijn geworden.’

Niet te snel
‘Elkaar verstaan’ betekent ook: niet te snel conclusies trekken. Zoals in Matteüs 7 staat: ‘Oordeel niet, opdat er over jullie niet geoordeeld wordt.’ Iemand die tijdens de preek constant in de weer is met zijn mobiele telefoon, blijkt zijn gehoorapparaat te moeten bijstellen! Je dochter is tijdens de preek druk aan het typen op haar telefoon: ze maakt gewoon aantekeningen van wat ze hoort!

Leren luisteren
Toen Israël de geboden van God ontving kregen ze deze opdracht:

‘Luister, Israël! De HEERE, onze God, de HEERE is één!’ (Deuteronomium 6:4)

Ook wij, die deel mogen uitmaken van Zijn verbond moeten leren luisteren, naar God en naar elkaar. Om elkaar te kunnen verstaan is luisteren een voorwaarde. Luisteren is kostbaar, echte aandacht en een vriendelijk woord zijn spaarzaam. Actief luisteren begint vaak met ‘openhartig’ zijn. Met de wil om te luisteren. ‘Elkaar horen’ laten volgen door begrijpen en toebuigen naar elkaar.
Ieder in zijn eigen taal, dat wil ook zeggen: in de eigen context en situatie aangesproken worden. Oog hebben voor elkaar, toegang krijgen en binnen komen, in hart en oor, in huis en woning.

Is het zo ook niet met Pinksteren? Er ís daadwerkelijk iets te vertellen!

• Hilda Kizilirmak-Hollestelle
INTERKERKELIJKE WERKGROEP FEEST VAN DE GEEST ZOETERMEER

Afbeelding: Marius van Dokkum, ‘Beste Reizigers’, 2018-2022 Foto: ArtRevisited, Tolbert NL

Wil je dit jaar genieten van de beeldtaal van ruim twintig kunstenaars verspreid over tien kerkgebouwen in Zoetermeer, bezoek dan in het Hemelvaarts- en Pinksterweekend de interactieve tentoonstelling Feest van de Geest. Kijk op feestvandegeestzoetermeer.nl voor de kunstenaars en de kerken en pak de folder met fietsroute mee.

Ben je die dagen ergens in Nederland op vakantie, dan kun je op diverse plekken ook een bezoek brengen aan deelnemende kerken in verschillende regio’s. Kijk daarvoor op de landelijke website feestvandegeest.nl